altBuổi trưa Saigon nắng như đổ lửa, tôi mới đi công chuyện về; nghĩ tới đoạn đường mình vừa đi mà ngán ngẩm, thật chẳng đặng đừng mới phải đi ra đường giữa trưa trời nắng như thiêu đốt thế nầy. Vừa dắt xe vào nhà, chưa kịp đóng cổng rào tôi chợt nhớ… Hôm qua Võ Huệ gọi điện rủ tôi hôm nay đi thăm Thầy Nguyễn Khánh Kim. Tôi đã trả lời có việc bận chưa đi được va nhắn Huệ và Lê Khánh Quang đi trước, tôi sẽ đi sau. Sau đó nghĩ mà lòng sao vẫn áy náy.
 
 
Bây giờ công việc đã xong tôi vội gọi cho Huệ để hỏi thăm sức khỏe của Thầy thế nào, Huệ không bắt máy, tôi gọi cho Quang. Quang nói: “Tụi em đang trên đường đi thăm Thầy đây chị ơi”. Mừng quá! tôi vội hỏi: Đi tới đâu rồi? – Dạ, tới đường Nguyễn Thái Sơn. Vậy là gần tới nhà chị rồi, đợi chị cùng đi với nhé! OK! Tôi khóa cửa nhà ra đầu ngõ đứng đợi thì Quang vừa chạy tới, có Huệ và Thầy Nguyễn Văn Hưởng đi cùng. Mỗi người một chiếc xe Honda không ngại gì nắng gió chúng tôi trực chỉ hướng đường Quang Trung. Tối qua Thầy Lê Anh Luân gởi mail cho tôi chỉ đường đi đến nhà người em họ Thầy Kim cũng ở gần nhà thờ Hạnh Thông Tây nơi không xa nhà tôi lắm. Thầy Luân cũng mới đi thăm Thầy Kim về. Thầy nói tình trạng Thầy Kim không ổn, chúng tôi đều nóng lòng lo lắng…
 
Mới cách đây mấy tuần, cũng nhờ Võ Huệ báo tin cho tôi biết Thầy Nguyễn Khánh Kim nằm bịnh viện Chợ Rẩy. Tôi vội rủ Nguyễn thị Nga, MS71 và Phạm Đình Long, TL73 đi thăm Thầy. Long có việc bận nên gọi cho Lê Khánh Quang, MS73. Chúng tôi chờ nhau ở cổng BV. Tình cờ gặp Thầy Nguyễn Văn Hưởng cũng đi thăm Thầy Kim, thế là Thầy Trò lội bộ 4 tầng lầu…Nghe nói Thầy Kim bị một khối u ác tính trên vùng mặt, đã nhập viện hôm trước Tết nhưng bác sĩ cho về nhà ăn Tết rồi mới trở vô. Nhà Thầy Kim ở tận trên Đơn Dương Lâm Đồng. Năm nay Thầy 69 tuổi, mới xấp xỉ cổ lai hy. Từ khi rời trường năm 1982, Thầy về quê làm vườn, trồng tỉa vài loại nông sản. Các con Thầy đã trưởng thành, và Thầy cũng đã có nhiều cháu nội ngoại. Mấy lần Họp Mặt về thăm trường cũ ở Bảo Lộc Thầy đều có về tham dự. Những dịp đó tôi chỉ kịp chào Thầy chớ không thăm hỏi được nhiều. Tôi còn chưa xin được địa chỉ của Thầy cứ ỷ y là đã có Thầy Lê Đức Kính liên lạc với Thầy thường xuyên rồi. Cách đây không lâu, tôi nhận được một lá thư gởi qua bưu điện không ghi tên địa chỉ người gởi, tôi ngạc nhiên mở ra xem chỉ vỏn vẹn trang giấy photo copy những dòng lưu bút của chính tôi viết cho Thầy Nguyễn Khánh Kim từ mùa hè năm 1971. Năm đó tôi tốt nghiệp Tú Tài 2 NLS, trong buổi liên hoan Thầy Kim có đưa quyển Lưu Bút cho chúng tôi để mỗi đứa ghi lại cảm nghĩ của mình trước lúc chia tay. Tạm biệt Thầy chúng tôi từ giã mái trường thân yêu để về Saigon tiếp tục việc học hành. Tôi có viết hẹn gặp lại Thầy một ngày thật gần nhưng mãi đến hơn 20 năm sau, qua chuyến về trường Kỷ niệm 40 năm thành lập trường năm 2005. Thầy trò chúng tôi mới gặp lại. Không ngờ Thầy vẫn còn lưu giữ quyển lưu bút ngày xưa ấy.
 
Không chỉ riêng tôi mà Nguyễn thị Nga và Đặng thị Hương cũng được Thầy gởi cho một bản photo trang lưu bút như vậy. Các bạn cũng đoán là Thầy gởi nên gọi cho tôi hỏi địa chỉ của Thầy để hồi âm thăm Thầy, thật tình tôi cũng không có địa chỉ của Thầy. Dù tôi cố công sưu tầm địa chỉ của Thầy Trò NLS Bảo Lộc để hoàn thành tập Kỷ Yếu năm 2010 nhưng tôi biết mình còn sai sót nhiều lắm. Trong danh sách Giáo Sư tên Thầy Nguyễn Khánh Kim tôi chỉ biết vỏn vẹn địa chỉ Đơn Dương - Lâm Đồng. Trong danh sách học sinh lớp MS 67 tên Nguyễn Khánh Kim cũng không có hình và địa chỉ, tôi đành chịu…
 
Hôm vào thăm Thầy ở BV Chợ Rẩy, tôi có nhắc chuyện nầy, Thầy cười nói: Thầy cố tình không ghi địa chỉ người gởi trên bao thơ, mà Thầy chỉ muốn nhắc các em chút kỷ niệm cho vui thôi. Đi thăm Thầy xong về tôi gọi báo cho Đặng thị Hương ở Biên Hòa. Ngày hôm sau Hương xuống thăm Thầy ngay, lúc đó sức khỏe Thầy còn khá. Thầy rất mong được gặp bác sĩ quen để biết rõ sự thật về bệnh trạng của Thầy. Thời may Lê Khánh Quang nhớ ra Lê Ngọc Hùng MS 73 là bạn cùng lớp của Quang cũng là họ hàng xa xa của Quang. Lê Ngọc Hùng là em ruột chị Lê Kim Hoàng CN 70, và chị Kim Hoàng hiện đang ở Pháp. Ngọc Hùng hiện là Tiến Sĩ Bác sĩ Chủ Nhiệm khoa xét nghiệm của BV Chợ Rẩy. Quang bấm máy gọi ngay cho Hùng, Hùng đang đi công tác ở tỉnh và hẹn ngày mai về sẽ vào thăm Thầy. Chúng tôi hy vọng Hùng sẽ giúp được Thầy và Hùng đã thực hiện trọn vẹn trách nhiệm một Bác Sĩ và vẹn tình nghiã Thầy Trò Nông Lâm Súc.  Hùng tận tâm theo dõi bệnh lý của Thầy và ân cần gởi gấm BS quen để chăm sóc Thầy chu đáo hơn. Thầy tuy biết bệnh mình khó qua khỏi nhưng cũng an tâm và hạnh phúc đón nhận tình cảm thân thương của bạn bè và học trò NLS đến thăm.
 
Hiện tại Thầy được điều trị ngoại trú, sau đợt hóa trị sức khỏe Thầy sa sút hẳn. Hôm nay chúng tôi đến thăm Thầy không còn nói chuyện được nữa, vì khối u đã lan rộng và ảnh hưởng đến sinh hoạt hằng ngày. Thầy không nhai được, chỉ uống được chút nước súp và sữa qua khóe miệng. Thỉnh thoảng khối u chảy máu…làm Thầy rất khó chịu. Thầy phải xử dụng thuốc giảm đau liên tục, nhưng Thầy rất can đảm, bình thản chịu đựng. Để cổ vũ tinh thần lạc quan của Thầy chúng tôi cố tìm những câu chuyện nhắc nhớ nhiều về kỷ niệm NLS. Chúng tôi nói Thầy nghe, thỉnh thoảng Thầy góp ý bằng cách viết ra giấy…
 
Tôi nhớ năm đó lớp 12 MS của tôi được chia làm 2 toán thực hành nông trại. Một toán do Thầy Kim hướng dẩn còn một toán do Thầy Phạm Văn Sơn. Lúc thi học kỳ thì kiểm tra chéo, nghiã là Thầy Kim hỏi thi học trò Thầy Sơn và ngược lại. Lần đó không hiểu sao mà Thầy Sơn chiếu cố tôi dữ quá. Thường thì mỗi đứa vào thi vấn đáp Thầy Sơn chỉ hỏi 2,3 câu, riêng tôi, Thầy đã hỏi 4,5 câu rồi mà câu nào tôi cũng trả lời suông sẽ. Cuối cùng Thầy hỏi một câu mà tôi nhớ đời: “Khi cởi ngựa chạy một quãng đường xa, ngựa đổ mồ hôi thì em làm gì?” Câu nầy không có trong giáo trình, tôi do dự một chút rồi mạnh dạn trả lời: “Thưa Thầy, em lau mồ hôi rồi cho ngựa đi tắm vì thầm nghĩ ngựa cũng như người thôi mà. Thầy Sơn hỏi tiếp: “Phải Thầy Kim dạy em vậy không?” – Thưa Thầy tự em nghĩ như vậy. Thầy Sơn không hỏi nữa, tôi cũng không biết mình trả lời đúng hay sai. Bây giờ tôi nhắc lại hỏi Thầy Kim đáp án, Thầy Kim lắc đầu, vì Thầy không nói được nên tôi không hiểu ý Thầy muốn bảo tôi sai hay chính Thầy cũng không có đáp án. Lúc đó Thầy Hưởng mới nói rằng Thầy Hưởng có số điện thoại của Thầy Sơn, và hỏi tôi có muốn gọi Thầy Sơn để hỏi. Vậy thì còn gì bằng, từ khi ra trường đến bây giờ tôi chưa có dịp gặp lại Thầy Sơn. Nghe nói Thầy Sơn vẫn ở Bảo Lộc nhưng không có địa chỉ. Mấy lần tổ chức về trường cũng không thấy Thầy Sơn tham dự, tình cờ hôm nay…Thầy Hưởng gọi cho Thầy Sơn nói vài câu thăm hỏi rồi đưa điện thoại cho tôi. Thầy Sơn cũng chưa biết tin Thầy Kim bị bệnh.  Thầy Kim viết ra giấy để tôi đọc cho Thầy Sơn nghe Thầy Kim trách Thầy Sơn mấy lần Thầy Từ Văn Trường, anh Trần Thanh Giang về Bảo Lộc họp mặt bạn bè mời Thầy Sơn cũng không dự thì làm sao biết tin bạn bè. Thầy Sơn xin lỗi vì hoàn cảnh gia đình quá đơn chiếc, phải trông cháu cho các con đi làm nên không rảnh chứ lòng vẫn nhớ bạn bè. Tôi hỏi Thầy Sơn còn nhớ đáp án đề thi 40 năm trước? Thầy Sơn cười nói : “Thầy bỏ nghề lâu rồi nên cũng không nhớ”. Tôi nghĩ hồi đó Thầy cố tình hỏi khó cho tôi bí nên cố hỏi câu không có trong bài học.  Thầy hỏi rồi Thầy cũng quên nhưng tôi thì tôi nhớ hoài…
 
Được biết bây giờ Thầy Sơn ở nhà gần trường NLS Bao Lộc. Thầy Sơn nói Thầy không muốn bước chân vào trường nữa (điều nầy chúng tôi hiểu) nên mời các em có dịp về Bảo Lộc thì ghé qua nhà Thầy và Thầy rất vui được đón tiếp. Tôi hứa sẽ rủ bạn bè về thăm Thầy khi có dịp.
 
Chúng tôi đang nói chuyện râm ran thì Thầy Kim bỏ vào phòng trong. Chúng tôi tưởng Thầy mệt nhưng không phải, nghe cô nói khối u trên mặt Thầy chảy máu nên phải vào lau vết thương vì Thầy mang khẩu trang khi tiếp khách nên chúng tôi không nhìn rõ được.
 
Để chia sẻ sự lo lắng của cô, chúng tôi động viên an ủi cô. Hồi còn học trên trường chúng tôi hay ghé nhà Thầy để nhờ cô nấu dùm đồ ăn, khi thì nồi cà ri gà hay nồi chè đậu xanh để liên hoan. Xưa nay cô vẫn hiền lành chịu khó chăm sóc chồng con và nhiệt tình giúp đỡ học trò. Gặp lại chúng tôi sau gần nửa thế kỷ cô không nhận ra tôi.  Cô tưởng tôi là Nga, đến khi tôi nói tên cô nhớ liền. Cô còn nhớ hồi đó tôi hay cãi nhau với Lý Tư Khổng…không biết bây giờ Lý Tư Khổng ở đâu? Bạn có nhớ câu:"Khoan khoan ngồi đó chớ ra, nàng là phận gái ta là phận trai” không?
 
Cô cho biết đợi đến cuối tháng 3 nầy sẽ cho Thầy tái khám xem thế nào rồi đưa Thầy về quê. Cô cảm động nói lời cám ơn chúng tôi đã đền thăm Thầy. Trên trang giấy Thầy viết, vì không nói được, còn rõ ràng dòng chữ: “Bao giờ thở hơi cuối cùng thì mới hết tình NLS”.
 
Không đâu Thầy ơi! Tình nghĩa Thầy Trò NLS bất diệt mà Thầy. Cuộc đời nầy là cõi vô thường, ai rồi cũng phải ra đi, mỗi người sẽ đi một con đường khác nhau...biết thế, nhưng khi đứng nhìn một người sắp đi trước chúng ta sao khỏi ngậm ngùi.
 
Từ giã Thầy tôi về gọi điện báo tin cho các bạn cùng lớp tôi, chắc rồi Huệ và Quang cũng thế. Hy vọng các bạn được tin sẽ kịp đến thăm Thầy, đó là niềm vui, niềm an ủi, niềm hạnh phúc mà Thầy mong mỏi được đón nhận trong nghĩa tình Thầy Trò NLS Bảo Lộc. Và chúng ta cũng chỉ mong được có thế.
 
 
Tháng 3 năm 2012

 Bùi Thị Lợi